Tháng đầu năm 2024 chứng kiến Apple đối mặt với một loạt thách thức nghiêm trọng trên nhiều mặt trận. Từ án phạt tỷ đô từ Ủy ban châu Âu, việc đột ngột chấm dứt dự án xe điện Project Titan, cho đến doanh số sụt giảm mạnh tại thị trường Trung Quốc, hãng công nghệ Cupertino đang trải qua giai đoạn đầy biến động. Đồng thời, những lo ngại về vị thế của Apple trong cuộc đua trí tuệ nhân tạo ngày càng gia tăng.
Cuối tháng 2, truyền thông Mỹ đưa tin Apple đã chính thức hủy bỏ dự án xe điện tự lái mang tên Project Titan. Theo thông tin từ Bloomberg, hai giám đốc cấp cao Jeff Williams và Kevin Lynch đã thông báo quyết định này cho khoảng 2.000 nhân sự thuộc nhóm phát triển xe điện. Dự án này được cho đã tiêu tốn khoảng 10 tỷ USD trong suốt một thập kỷ phát triển.
Quyết định đình chỉ Project Titan được giới chuyên môn đánh giá là một tín hiệu cho thấy Apple đang tái phân bổ nguồn lực nhân sự và tài chính. Mục tiêu hướng tới là đẩy nhanh nỗ lực nghiên cứu và phát triển công nghệ trí tuệ nhân tạo, lĩnh vực mà hãng đang bị cho là tụt hậu so với các đối thủ cạnh tranh.
Vào ngày 4/3, Ủy ban châu Âu (EC) đã ra quyết định phạt Apple 1,84 tỷ Euro, tương đương khoảng 2 tỷ USD. Cơ quan quản lý châu Âu kết luận Apple đã lạm dụng vị thế thống trị trên thị trường khi hạn chế các nhà phát triển ứng dụng trong việc triển khai các tùy chọn thanh toán bên ngoài App Store.
Ngoài khoản phạt chính, Apple còn phải nộp thêm 40 triệu Euro theo quy định chống độc quyền của khu vực. Theo Reuters, tổng mức phạt này vượt xa con số 500 triệu Euro mà các nhà phân tích từng dự báo trước đó. Quyết định của EC được đưa ra sau quá trình điều tra kéo dài bốn năm, xuất phát từ đơn khiếu nại nộp năm 2019 của dịch vụ phát nhạc trực tuyến Spotify.
Chỉ một ngày sau án phạt của EC, báo cáo từ công ty nghiên cứu Counterpoint Research chỉ ra doanh số iPhone tại thị trường Trung Quốc đã giảm 24% trong sáu tuần đầu tiên của năm 2024. Apple đang chịu sức ép cạnh tranh gay gắt từ các thương hiệu nội địa, nổi bật là sự trỗi dậy mạnh mẽ của Huawei.
Đáp lại tình hình bán hàng chậm, Apple đã có một động thái hiếm hoi khi giảm giá iPhone 15 Pro Max. Theo CNBC, mức giá điều chỉnh xuống còn 8.849 nhân dân tệ, tương đương khoảng 30,4 triệu đồng, thấp hơn 1.150 nhân dân tệ so với giá khởi điểm. Reuters nhận định việc hạ giá dòng iPhone mới là điều bất thường, bởi Apple trước đây hiếm khi áp dụng biện pháp này do nhu cầu sản phẩm luôn duy trì ở mức cao.
Chuỗi sự kiện tiêu cực liên tiếp đổ xuống khiến nhiều chuyên gia lo ngại về sức hút thương hiệu Apple. Tính đến nay, cổ phiếu công ty đã giảm khoảng 12%, biến động đi ngược lại với xu hướng chung của thị trường khi chỉ số Nasdaq ghi nhận đà tăng.
Gene Munster, đối tác quản lý tại Deepwater Asset Management, nhận định trên Business Insider: "Ba tháng vừa qua thực sự là giai đoạn thử thách đối với Apple. Cảm giác quyền lực kinh doanh của họ đang bị đe dọa."
Dù bối cảnh đầy rẫy tin xấu, một số nhà phân tích vẫn tin tưởng vào nền tảng vững chắc của Apple. Trên chương trình Squawk Box của CNBC, chuyên gia Toni Sacconaghi từ Bernstein cho biết nhiều thông tin bất lợi đang bao vây Apple, nhưng cốt lõi hoạt động kinh doanh của hãng vẫn nguyên vẹn.
Sacconaghi lập luận Apple đang sở hữu hai tỷ thiết bị với khoảng 1,2 tỷ người dùng trên toàn cầu. Từ nền tảng khổng lồ này, hãng hoàn toàn có khả năng phát triển các sản phẩm mới nhằm phục vụ nhu cầu đại chúng. Tuy nhiên, chuyên gia này cũng thừa nhận chặng đường phía trước sẽ không hề dễ dàng.
Nhà phân tích Dan Ives cũng ghi nhận Apple đang gặp khó khăn trong vài tuần qua nhưng giữ quan điểm lạc quan về khả năng phục hồi của hãng. Ives khẳng định trong thập kỷ qua, Apple đã trải qua nhiều thử thách và luôn vượt qua giông bão để tiến lên. Ông dự đoán những ngày tháng tích cực hơn đang chờ đợi phía trước. Chuyên gia này cũng nhắc đến thiết bị kính thực tế hỗn hợp Vision Pro với giá 3.500 USD đang dần thu hút sự quan tâm của người dùng.
Tuy nhiên, thực tế thị trường lại cho thấy một bức tranh khác. Nhiều người dùng tại Mỹ bắt đầu cảm thấy chán ngán và hoàn trả sản phẩm sau hơn một tuần trải nghiệm. Nguyên nhân chính được chỉ ra là mức giá bán quá cao cùng hệ sinh thái ứng dụng chưa được tối ưu hóa đầy đủ.
Với áp lực ngày càng gia tăng trong lĩnh vực AI, giới công nghệ đặt câu hỏi về khả năng cạnh tranh của Apple. Sacconaghi cho rằng Apple không nhất thiết phải dẫn đầu về công nghệ AI. Nền tảng của hãng đủ mạnh để tận dụng AI nhằm gia tăng giá trị cho hơn một tỷ người dùng, và hãng có khả năng thực hiện được điều này.
Hiện tại, Apple vẫn giữ kín chiến lược AI cụ thể. Trong thông báo cuối tháng 2, CEO Tim Cook xác nhận công ty đang dồn toàn lực cho lĩnh vực này và sẽ có những thông báo quan trọng vào cu���i năm. Một số chuyên gia dự báo hãng có thể công bố mẫu iPhone tích hợp AI tạo sinh vào tháng 9.
Dù vậy, nhà phân tích Ming-Chi Kuo đưa ra cảnh báo. Nếu Apple không cử động quyết liệt trong chiến lược AI, hãng sẽ bị các công ty đối thủ vượt mặt. Trên nền tảng X, Kuo viết rằng nếu Apple không tung ra được dịch vụ Gen AI đáp ứng kỳ vọng trong năm nay, giá trị thị trường của Nvidia rất có thể sẽ vượt qua Apple.
Apple đang ở trong thời kỳ đầy biến động với hàng loạt thách thức từ pháp lý, thị trường đến công nghệ. Việc xử lý đồng thời án phạt châu Âu, sụt giảm doanh số tại Trung Quốc, hủy dự án xe điện và áp lực AI sẽ là bài toán khó với ban lãnh đạo hãng. Sức bền của thương hiệu Apple có thể được kiểm chứng trong thời gian tới, khi công ty chuẩn bị công bố các bước đi chiến lược mới.
